Nghệ sĩ và người có ảnh hưởng thường nhận lời quảng bá sản phẩm sau khi xem giấy phép kinh doanh và chứng nhận chất lượng do doanh nghiệp cung cấp. Nhưng bộ hồ sơ đó có đủ để bảo vệ họ khi sản phẩm có vấn đề không? Đây là câu hỏi được đặt ra tại workshop do Viện tổ chức ngày 16/8 tại TP. Hồ Chí Minh.

Câu chuyện từ chính người trong cuộc

Theo tuoitre.vn, diễn viên Ôn Bích Hằng chia sẻ rằng người nổi tiếng thường dựa vào hồ sơ doanh nghiệp như giấy phép và chứng nhận chất lượng khi nhận lời quảng bá, nhưng khi xảy ra sự cố thì người quảng bá vẫn là bên hứng chịu hậu quả, dù đã hành động căn cứ trên giấy tờ pháp lý được cung cấp.

Hợp đồng: không phải thủ tục, mà là lớp bảo vệ

Ông Bùi Nguyên Hùng, nguyên Cục trưởng Cục Bản quyền tác giả và hiện là Chủ tịch Hiệp hội Sáng tạo và Bản quyền tác giả Việt Nam, cho rằng thoả thuận bằng văn bản rõ ràng — xác định phạm vi sản phẩm, phạm vi quảng bá và trách nhiệm của mỗi bên, kèm điều khoản bồi thường khi vi phạm — là lớp bảo vệ thiết yếu.

Nhưng ông cũng nói rõ chiều ngược lại: người có ảnh hưởng không thể chỉ viện dẫn việc mình không biết, bởi người tiêu dùng mua hàng một phần vì tin vào uy tín của chính người đứng ra quảng bá.

"KOL, KOC đã trở thành một nghề"

Ông Nguyễn Lâm Thanh, Tổng Giám đốc TikTok Việt Nam, nêu quan điểm được dantri.com.vn dẫn lại: "KOL, KOC đã trở thành một nghề. Khi đã làm nghề thì cần nghiên cứu luật thật kỹ." Ông cũng nhắc tới khía cạnh ngoài pháp lý: "Có những người tiêu dùng mua hàng vì tin vào nghệ sĩ" — điều đặt người quảng bá trước một trách nhiệm đạo đức, phải thẩm định sản phẩm kỹ trước khi cho mượn uy tín của mình.

Về mặt thao tác, trước khi nhận lời cần kiểm tra giấy phép kinh doanh và chứng nhận sản phẩm của nhãn hàng, đọc kỹ hồ sơ sản phẩm, và bảo đảm hợp đồng nêu rõ ranh giới nội dung — chỉ nói trong phạm vi thông tin nhãn hàng cung cấp, không tự thêm công dụng theo cảm nhận cá nhân.

Nền tảng lọc được tới đâu

Theo tuoitre.vn, nền tảng dùng hệ thống rà soát tự động để phát hiện dấu hiệu vi phạm như các tuyên bố cực đoan kiểu "số một", "tốt nhất". Tuy vậy vẫn còn phần nội dung nằm ở vùng xám, cần cộng đồng báo cáo để được xem xét. Bối cảnh chung: thương mại điện tử Việt Nam đạt khoảng 31 tỷ USD trong năm 2025 và tăng trên 25% mỗi năm, với nhiều KOL/KOC hưởng hoa hồng 10-15% qua liên kết sản phẩm, livestream và tiếp thị liên kết.